Op 30 mei 2011, één dag na de grote GGO-aardappelruil-actie in Wetteren (1), veroordeelde de toenmalige minister-president van het Vlaamse gewest en minister van Landbouw de deelnemers op deze manier: “[…] die worden ook vervolgd, niet alleen voor bendevorming maar ook voor diefstal met braak.”, aldus Kris Peeters. Hoezo scheiding der machten? Het verdict was gevallen en zo geschiedde: 11 activisten werden beschuldigd van criminele bendevorming. De heer Peeters ging hiermee niet alleen op de stoel van de rechter zitten, maar ontdeed de actie ook meteen van zijn politieke en maatschappelijke betekenis. De roep van meer dan 450 mensen voor een andere visie op landbouw en voedsel werd voor het gemak door Peeters geparkeerd onder “bendevorming”. Loop maar door brave mensen, hier is niets te zien, behalve wat criminelen.

Drie en een half jaar later, na meer dan honderd debatten, tv-reportages en artikelen in de pers, laat het Gentse Hof van Beroep de beschuldiging van bendevorming vallen. Justitie bevestigt dat een politieke actie geen misdaad is. Meneer Peeters, mogen wij u daarom vandaag enkele vragen stellen?

Denkt u nog steeds dat de deelnemers aan de actie van de grote Aardappelruil van Wetteren criminelen zijn? Bent u bereid te erkennen dat zij, net als het middenveld en het verenigingsleven, opkomen voor een aardverschuiving naar een eerlijke en duurzame boerenlandbouw? Of blijft u het agro-industriële model met zijn gepatenteerde zaden en gewassen die afhankelijk zijn van giftige stoffen, en zijn productiemethoden waarbij boerenhanden overbodig worden, promoten en opdringen?

U hoeft nog niet te antwoorden, meneer Peeters, we hebben nog enkele vragen. Momenteel bent u Federaal Minister van Economie en Werk, bevoegd voor Buitenlandse Handel. Is het eindeloos najagen van afzetmarkten en concurrentiekracht op de mondiale markt werkelijk in het belang van onze boeren en boerinnen? Is het niet tijd om voorrang te geven aan de ontwikkeling van lokale/regionale en ecologische landbouw en voedselproductie, zodat ze toegankelijk worden voor iedereen?

Er werd ons gezegd dat wij met onze actie het debat weigeren. Wat verstaat u onder maatschappelijk debat? Het onderhandelen achter gesloten deuren van vrijhandelsakkoorden zoals TTIP en CETA die de democratie opofferen aan de belangen van multinationals? Het organiseren van ronde tafels waarbij de deelnemers geselecteerd en de resultaten op voorhand bekend zijn? Hoe denkt u rekening te houden met de behoeften van alle jonge en minder jonge boeren en boerinnen die agroecologie beoefenen? Hoe zit het met de duizenden verloren arbeidsplaatsen in de familiale landbouw: waar is hun stem in de beslissingen over de toekomst van de landbouw?

Er rijst wel wat onzekerheid over uw bereidheid om de maatschappelijke dialoog over deze toekomst aan te gaan. Agroecologische praktijken gekoppeld aan een eerlijke prijs, dat schept pas echt banen (*). Ze kunnen bovendien ook de bodem- en waterkwaliteit herstellen. Steeds wanneer het over de productiekosten in de landbouw gaat, wordt geen rekening gehouden met vervuiling van bijvoorbeeld water en verlies aan bodemvruchtbaarheid, die inherent zijn aan de industriële landbouw. Dit is een landbouw die aan een chemische infuus hangt. Het is een steriel model.

Het maatschappelijk middenveld en landbouwers leveren oplossingen die u tot nu toe niet wilde horen, laat staan ondersteunen. Het beleid is ook hun aangelegenheid. Het is hoog tijd om te stoppen met deze dogmatische “visie” van concurrentie en groei ten koste van alles. Dat is een doodlopend straatje. Het wordt tijd dat politici hun verantwoordelijkheid nemen en de transitie naar voedselsoevereiniteit ondersteunen.

Nu er geen bendeleden meer zijn, is het tijd dat u, Meneer Peeters, de ogen opent. Begrijpt u: uw “representatieve democratie” is door de mand gevallen. Burgerparticipatie in het huidige systeem is een hol begrip geworden. De patattenslag legde de vinger op die wonde! Met of zonder u, meneer Peeters, de tijd is rijp voor politieke vernieuwing.

Groeten uit een veranderende wereld,

De vrienden en vriendinnen van de Field Liberation Movement

(1) Op 29 mei 2011, reageerden 450 mensen op een openbare oproep en verzamelden in Wetteren, waar het ILVO (Instituut voor Landbouw en Visserij-Onderzoek) gestart was met een promotionele proef met enkele aardappelen die genetisch gemanipuleerd werden om resistenter te zijn tegen aardappelschimmel. Onder deze aardappelen bevonden zich ook de Amflora, gepatenteerd door de Duitse chemiereus BASF. Ondanks de massale deelname aan de openbare consultatie om de open veldproef te annuleren, zette de politieke macht door en keurde de veldproef goed. Er was geen andere optie om door geweldloze burgerlijke ongehoorzaamheid de veldproef te neutraliseren. GGO-aardappelen werden verwijderd en vervangen door natuurlijke resistente rassen. Een dertigtal personen werden administratief aangehouden.

(2) http://www.fermedubec.com/ecocentre/ETUDE%20INRA%20MARAICHAGE_100413.pdf